Liefde tonen op afstand

Partners die ver van elkaar wonen, tonen hun liefde vooral via berichtjes, bellen, videobellen en post. Onderzoek laat zien dat elk kanaal een eigen rol heeft. Korte berichtjes houden het contact door de dag heen gaande. Bellen wordt vaker gebruikt voor diepere gesprekken. Een urenlange videoverbinding kan het gevoel geven dat de ander er gewoon is. Tegelijk ontbreekt op afstand de aanraking, en bij troost lijkt een berichtje minder warm over te komen dan een stem of een gezicht.

Wat al bekend is over relaties op afstand

Hoe het gaat met relaties op afstand in het algemeen, staat in het artikel lange-afstandsrelatie. Daar staat onder meer dat stellen op afstand gemiddeld niet minder tevreden zijn dan stellen dichtbij, en dat bij hen vlot appen samenhangt met een tevredener relatie. Dit artikel gaat over de vraag hoe partners hun genegenheid op afstand laten merken, en wat onderzoek zegt over de verschillende manieren.

Ieder kanaal een eigen rol

Carman Neustaedter en Saul Greenberg interviewden in 2012 veertien mensen met een relatie op afstand. Ze gebruikten allemaal veel videobellen, maar ook andere middelen, en ieder middel had een eigen functie:

  • Sms en appjes voor korte groeten als ‘goedemorgen’ of ‘ik hou van je’, snelle vragen, en om te checken of de ander veilig thuis was.
  • Chat voor gesprekken die verspreid over de dag doorlopen, bijvoorbeeld als een van de twee aan het werk is.
  • E-mail of privéberichten voor grappige dingen, herinneringen aan de relatie en praktische zaken zoals reizen plannen.
  • Bellen voor diepere gesprekken, bijvoorbeeld over de relatie zelf of andere emotionele onderwerpen.
  • Videobellen om elkaar te zien en het dagelijks leven te delen.

Ook ander onderzoek laat zien dat berichtjes meer zijn dan informatie. Jonathan Pettigrew interviewde duo's met een hechte band over hun sms-gebruik, zowel romantische partners als niet-romantische duo's. Zij vonden sms constanter en meer privé dan bellen. Ze gebruikten het om verbonden te blijven, maar ook om hun eigen ruimte te bewaren. Romantische partners zagen de voordelen van sms anders dan vrienden of familie.

Samen ‘zijn’ via video

Het opvallendste resultaat van Neustaedter en Greenberg was dat bijna alle stellen de videoverbinding urenlang openlieten, ook als ze niet met elkaar praatten. Elf deelnemers deden ieder hun eigen ding met de verbinding aan: koken, eten, lezen, opruimen of tv-kijken. Soms zetten ze hun microfoon uit om storend geluid te voorkomen. Een deelnemer beschreef het als ‘gesimuleerd samenwonen’. Volgens de onderzoekers ging het vooral om het gevoel dat de ander aanwezig was.

Zeven deelnemers deden ook echt dingen samen via video. Ze keken tegelijk dezelfde serie of film, en sommigen telden hardop af om op hetzelfde moment op ‘play’ te drukken. Twee deelnemers aten soms samen via de camera. Zes deelnemers vertelden dat ze de verbinding aanlieten tot een van beiden in slaap viel.

Kussen en knuffels via het scherm

Bijna alle deelnemers lieten hun liefde ook zien met virtuele kussen en knuffels. Ze bliezen kusjes, kusten de camera of hielden hun armen uit alsof ze de ander omhelsden. Voor veel deelnemers voelde dat intiem. Een paar anderen zagen het vooral als grapje. Een deelnemer zei dat het ‘niet is zoals een echte knuffel, maar toch op een bepaalde manier fijn’.

Wat video niet kan

De deelnemers noemden ook beperkingen. Aanraking ontbreekt. Een stel vertelde dat ze na een ruzie normaal even uit elkaar gingen en daarna een knuffel of kus gaven. Via video kon dat niet. Zij losten dat op door na een ruzie via video verzoenende koosnaampjes te sturen via een ander kanaal, zoals een chatbericht. Ook de kwaliteit van beeld en geluid, en de vraag waar de laptop moest staan, zorgden voor problemen.

Tijdsverschil

Hoe meer tijdsverschil, hoe minder uren een stel samen ‘online’ kan zijn. In het onderzoek van Neustaedter en Greenberg hadden stellen in dezelfde tijdzone vaak drie of vier uur per avond. Bij een paar uur verschil bleef soms maar een uur over voordat een van beiden naar bed moest. Vier deelnemers hadden tien tot twaalf uur tijdsverschil. Zij losten het verschillend op. Bij een stel belde de een in de avond terwijl de ander thuis in de ochtend werkte. Een ander stel paste het slaapritme aan. Een stel met vaste werktijden verschoof het videocontact naar het weekend.

Troost op afstand

Op afstand gaat ook steun via een scherm. Onderzoekers rond Susan Holtzman keken in experimenten hoe dat werkt. Jongvolwassenen deden een stressvolle taak en kregen daarbij op verschillende manieren steun. In een onderzoek uit 2017 voelden deelnemers zich na steun in het echt positiever dan na steun via sms. In een groter onderzoek uit 2025 met 348 jonge vrouwen gaf steun via video of telefoon ongeveer hetzelfde resultaat als steun in het echt. Steun via sms gaf minder positieve gevoelens, er werd minder gelachen en geglimlacht, en de steun voelde minder empathisch.

In deze experimenten kwam de steun van een goede vriend of vriendin, of van een onbekende leeftijdsgenoot, niet van een partner. Of het bij partners net zo werkt, is niet onderzocht in deze studies. Ze wijzen er wel op dat een stem of een gezicht bij verdriet of spanning iets toevoegt wat tekst minder goed overbrengt.

Voor, tijdens en na een bezoek

Andy Merolla verzamelde in 2012 bij partners op afstand maar liefst 178 manieren om de relatie te onderhouden. Hij bracht die terug tot tien groepen. Belangrijk in zijn model is het moment: wat partners doen vóór een periode van scheiding, tijdens die periode en na een weerzien. Ook maakte het uit of iets in het hoofd van één partner gebeurde, samen, of met hulp van vrienden en familie. Welke vormen samenhingen met meer intimiteit en tevredenheid, verschilde per moment en per soort.

Als de afstand zwaar valt

Katheryn Maguire en Terry Kinney onderzochten vrouwelijke studenten met een relatie op afstand. Ze keken naar situaties waarin de afstand veel spanning gaf. Bij weinig spanning hing het samen oplossen van problemen het sterkst samen met tevredenheid. Bij veel spanning was dat openheid: eerlijk praten over hoe het ging. Ook dit is een samenhang in één groep, geen regel voor iedereen.

Iets tastbaars

Naast schermen gebruiken stellen op afstand ook post: een brief, een kaart of een pakketje. Een brief is iets dat de ander kan vasthouden en bewaren. Over de opbouw van zo'n brief gaat een liefdesbrief schrijven. Over kleine attenties in het dagelijks leven gaat kleine gebaren. Tijd samen, ook via een scherm, valt onder tijd en aandacht. Meer manieren om liefde te tonen staan in het overzicht liefde uiten.

Bronnen

  1. Neustaedter, C. & Greenberg, S. (2012). Intimacy in long-distance relationships over video chat. Proceedings of the SIGCHI Conference on Human Factors in Computing Systems, 753–762. doi.org/10.1145/2207676.2207785
  2. Pettigrew, J. (2009). Text messaging and connectedness within close interpersonal relationships. Marriage & Family Review, 45(6-8), 697–716. doi.org/10.1080/01494920903224269
  3. Holtzman, S., DeClerck, D., Turcotte, K., Lisi, D. & Woodworth, M. (2017). Emotional support during times of stress: Can text messaging compete with in-person interactions? Computers in Human Behavior, 71, 130–139. doi.org/10.1016/j.chb.2017.01.043
  4. Holtzman, S., Lisi, D., Godard, R. & DeLongis, A. (2025). Support at our fingertips: An experimental comparison of in-person, video, voice and text-based support. Psychological Reports. doi.org/10.1177/00332941251409165
  5. Merolla, A.J. (2012). Connecting here and there: A model of long-distance relationship maintenance. Personal Relationships, 19(4), 775–795. doi.org/10.1111/j.1475-6811.2011.01392.x
  6. Maguire, K.C. & Kinney, T.A. (2010). When distance is problematic: Communication, coping, and relational satisfaction in female college students' long-distance dating relationships. Journal of Applied Communication Research, 38(1), 27–46. doi.org/10.1080/00909880903483573

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.