Relatie

Een relatie verandert door de jaren heen. Na de eerste verliefdheid komen het dagelijks leven, werk, familie en soms kinderen. Partners praten, maken ruzie en maken het weer goed. Ze groeien samen, en soms ook een beetje uit elkaar.

Op deze pagina staan alle artikelen over het leven als stel. Ze gaan over communicatie: luisteren, lastige gesprekken, ruzie maken, sorry zeggen en vergeven. Over vertrouwen, waardering en wat een relatie gezond maakt. En over tijd samen en tijd voor jezelf, van date night en vakantie tot eigen ruimte, werk en geld.

Andere artikelen gaan over de mensen om een relatie heen, zoals schoonfamilie en vrienden, en over verschillen in cultuur, geloof of leeftijd. Er zijn artikelen over relatievormen, van monogamie tot de LAT-relatie, en over samengestelde gezinnen. De laatste groep gaat over kinderen, gezondheid en levensfasen: van de kinderwens en de eerste tijd na de bevalling tot ziekte, de overgang en het pensioen.

In de artikelen staat wat onderzoek en officiële instanties zeggen, met de bronnen erbij. Waar regels meespelen, staat het jaar erbij waarvoor ze gelden. Over relaties die vastlopen gaat het overzicht relatieproblemen. Over één huis en één huishouden delen gaat samenwonen.

Communicatie en ruzie

  • Communicatie tussen partners: wat onderzoek zegt Wat onderzoek zegt over kleine dagelijkse momenten, het begin van een lastig gesprek en openstaan voor de invloed van de ander.
  • Actief luisteren Waar het begrip vandaan komt, wat Carl Rogers ermee bedoelde en wat Gottman en latere studies bij stellen vonden.
  • De ik-boodschap Wat een ik-boodschap is, hoe Thomas Gordon het bedacht en wat onderzoek zegt over ik- en jij-taal bij een conflict.
  • Vragen voor koppels Welke vragen partners elkaar stellen, van de 36 vragen van Arthur Aron tot andere lijsten, en wat onderzoek weet over persoonlijke gesprekken.
  • Ruzie in een relatie: wat onderzoek zegt Wat een ruzie schadelijker maakt, wat een time-out is en wanneer ruzie niet meer veilig is.
  • Goedmaken na een ruzie Wat herstelpogingen zijn, wanneer ze volgens onderzoek werken en hoe goedmaken en vergeven samenhangen.
  • Sorry zeggen: wat onderzoek zegt Waaruit een excuus bestaat, wanneer het overtuigend overkomt en waarom mensen soms liever geen sorry zeggen.
  • Vergeven in een relatie Wat vergeven is, het verschil met verzoenen, wat onderzoek zegt over vergeving tussen partners en waar de grenzen liggen bij geweld.

Vertrouwen en een gezonde relatie

  • Wat is een gezonde relatie? Welke kenmerken Nederlandse organisaties en relatieonderzoek noemen, en waar een relatie ongezond wordt.
  • Vertrouwen opbouwen: hoe vertrouwen groeit Wat vertrouwen in een relatie is en wat onderzoek zegt over betrouwbaarheid, offers voor de relatie en durven vertrouwen.
  • Waardering tonen in een relatie Wat onderzoek zegt over dankbaarheid tussen partners, waar waardering vandaan komt en wanneer bedanken minder uithaalt.
  • Fasen van een relatie Welke fasemodellen er bestaan, zoals die van Knapp en van Bader en Pearson, en wat onderzoek zegt over tevredenheid door de jaren.
  • De jaarlijkse relatie-check Hoe de Marriage Checkup van James Cordova werkt en wat onderzoek bij honderden stellen over de effecten laat zien.
  • De toekomst bespreken Wat onderzoek zegt over toewijding en bewust kiezen, welke onderwerpen stellen vaak bespreken en wat de wet in 2026 regelt voor samenwoners.
  • Samen doelen stellen Wat onderzoek zegt over gedeelde doelen, over steun bij elkaars persoonlijke doelen en over een partner die te veel helpt.

Samen tijd en ruimte

  • Date night Wat stellen op een date doen, hoe vaak ze samen uitgaan en wat onderzoek zegt over vaste avonden en de relatie.
  • Samen op vakantie Hoe vaak stellen samen reizen, wat onderzoek zegt over vakantie en de relatie, en welke regels gelden voor een partner van buiten de EU.
  • Sleur in je relatie Wat onderzoekers onder relationele verveling verstaan, hoe het samenhangt met tevredenheid en wat bekend is over samen nieuwe dingen doen.
  • Eigen ruimte in een relatie Wat psychologen met autonomie bedoelen, hoe verbonden zijn en jezelf blijven samengaan, en wanneer ruimte wordt ingeperkt.
  • Relatie en werk Onderzoek naar werk-gezinsconflict, stress die mee naar huis gaat en nachtdiensten, met Nederlandse cijfers over werkende stellen.
  • Relatie en geld Hoe vaak stellen over geld praten, wie de geldzaken regelt en wat het Nibud en ander onderzoek zeggen over geheimen en afspraken over geld.

Familie, vrienden en verschillen

  • Kennismaken met de ouders van je partner Hoe een eerste ontmoeting vaak verloopt en wat onderzoek zegt over goedkeuring van familie en de relatie.
  • Schoonfamilie Wat schoonfamilie is, ook volgens de wet, en wat onderzoek zegt over de band met schoonouders en de invloed op een relatie.
  • Vrienden en je relatie Hoe vriendschappen veranderen door een relatie, wat de mening van vrienden doet en wat het Romeo-en-Julia-effect is.
  • Cultuurverschillen in een relatie CBS-cijfers over gemengde huwelijken en wat onderzoek zegt over hoe stellen met culturele verschillen omgaan.
  • Geloofsverschil in een relatie CBS-cijfers over religie in Nederland en wat onderzoek zegt over partners met een verschillend geloof, of een gelovige en een niet-gelovige partner.
  • Leeftijdsverschil in een relatie Hoeveel partners in Nederland schelen, wat onderzoek zegt over tevredenheid en uit elkaar gaan, en wat de wet zegt.

Relatievormen en gezinnen

  • Monogamie Het verschil tussen sociale, seksuele en genetische monogamie, wat onderzoek zegt en hoe het monogame huwelijk de norm werd.
  • De open relatie Wat een open relatie is, hoeveel mensen er ervaring mee hebben, wat onderzoek zegt over tevredenheid en wat bekend is over soa-tests.
  • Polyamorie Wat polyamorie is, hoe vaak het voorkomt, wat onderzoek erover zegt en hoe de Nederlandse wet er in 2026 mee omgaat.
  • De LAT-relatie Hoeveel mensen in Nederland latten, waarom stellen apart wonen en wat latten in 2026 betekent voor AOW, belasting, toeslagen en erven.
  • Lange-afstandsrelatie Wat onderzoek zegt over tevredenheid op afstand, contact via app en video, idealiseren en het moment van weer samen wonen.
  • Een relatie met iemand met kinderen Hoe vaak gescheiden ouders een nieuwe partner krijgen, wat onderzoek zegt over de band met de kinderen en wat de nieuwe partner juridisch is.
  • Het samengestelde gezin Hoeveel kinderen met een stiefouder wonen, wat onderzoek zegt over stiefgezinnen en welke regels in 2026 gelden voor gezag, omgang en onderhoud.

Kinderen, gezondheid en levensfasen

  • Kinderwens bespreken Hoeveel kinderen jongvolwassenen willen, op welke leeftijd ouders hun eerste kind krijgen en wat onderzoek zegt over partners die iets anders willen.
  • Geen kinderwens Hoeveel mensen in Nederland geen kinderen willen, wat onderzoek zegt over welzijn en reacties van anderen, en wat dit betekent in een relatie.
  • Je relatie als er kinderen komen Wat onderzoek zegt over tevredenheid na de geboorte, hoe ouders werk en zorg verdelen en welk verlof er in 2026 is.
  • Je relatie na de bevalling De eerste maanden na de geboorte, het verschil tussen babyblues en depressie bij beide ouders, en waar hulp beschikbaar is.
  • Relatie en ADHD Hoe ADHD kan meespelen in een relatie, volgens Thuisarts.nl en onderzoek, en welke behandeling en hulp er bestaan.
  • Relatie en autisme Hoeveel autistische volwassenen een relatie hebben, hoe autisme kan meespelen in communicatie en intimiteit, en waar hulp is.
  • Depressie in je relatie Wat een depressie is, wat onderzoek zegt over depressie en de relatie, wat partners ervaren en waar hulp is voor beiden.
  • Relatie en chronische ziekte Wat een chronische ziekte van een partner doet met de relatie, hoe rollen veranderen en welke organisaties steun bieden.
  • Mantelzorg voor je partner Hoeveel mensen voor een zieke partner zorgen, wat onderzoek zegt over de belasting en welke steun er in 2026 is via gemeente en werk.
  • De overgang en je relatie Hoe overgangsklachten de relatie en het seksleven kunnen raken, wat partners ervaren en wanneer de huisarts in beeld komt.
  • Je relatie na je pensioen Wat onderzoek zegt over stellen rond het pensioen, samen of apart stoppen en het huishouden, met de AOW-leeftijd in 2026.

Meer over liefde

  • Over relaties die vastlopen, van steeds dezelfde ruzie tot vreemdgaan: relatieproblemen.
  • Over één huis delen, geld verdelen en de regels voor samenwoners: samenwonen.
  • Over tijd, aandacht, complimenten en andere manieren om liefde te laten zien: liefde uiten.
  • Over seks, aanraking en emotionele nabijheid gaat intimiteit.