De gezamenlijke rekening

Een gezamenlijke rekening, ook wel en/of-rekening, is een bankrekening op naam van twee mensen. Allebei hebben ze toegang. Het Nibud noemt zo'n rekening als manier om de gezamenlijke kosten van een huishouden te betalen. Bij ongehuwde samenwoners is het geld op die rekening niet vanzelf van allebei: zonder afspraken blijft het van degene die het heeft gestort. Wie aansprakelijk is als de rekening rood staat, en wat er gebeurt bij een breuk of overlijden, hangt af van de afspraken en van de voorwaarden van de bank.

Hoe stellen een gezamenlijke rekening gebruiken

Het Nibud beschrijft de gezamenlijke rekening als één rekening waar beide partners toegang toe hebben, zodat de gezamenlijke geldzaken in één overzicht staan. Ieder stort er het bedrag op dat het stel heeft afgesproken. Daarvan worden de gezamenlijke kosten betaald, zoals de huur of hypotheek, verzekeringen en boodschappen. Hoe stellen die bijdrage verdelen, gaat over geld en vaste lasten verdelen.

Wijzer in geldzaken, het platform van het ministerie van Financiën, noemt een gezamenlijke rekening voor de vaste lasten met daarnaast een vast bedrag voor onvoorziene uitgaven en vakanties. Het kan ook dat een stel alle bankzaken samen regelt. Volgens Wijzer in geldzaken heeft dat voor- en nadelen. Het Nibud noemt daarnaast een gezamenlijke spaarrekening voor de vervanging van de gezamenlijke inboedel, zoals een wasmachine.

Niet alles kan samen. Volgens het Nibud zijn sommige zaken altijd persoonlijk, zoals een loonstrook, de DigiD en de Berichtenbox van de overheid. De Consumentenbond meldt dat niet elke spaarbank een gezamenlijke spaarrekening aanbiedt, en dat bij een spaarrekening met een tegenrekening op één naam één persoon het gezamenlijke spaargeld naar de eigen rekening kan overboeken.

Van wie is het geld?

Voor ongehuwde samenwoners is er geen gemeenschap van goederen. Notaris.nl schrijft dat geld op een en/of-rekening zonder afspraken niet gemeenschappelijk is. Het blijft van degene van wie het afkomstig is, of voor wie het op de rekening is gestort.

De Consumentenbond geeft een voorbeeld. Een stel stort samen € 1.000 op de rekening: de een 40 procent, de ander 60 procent. Zonder notariële afspraken is dan 40 procent van het saldo van de een en 60 procent van de ander. Met een samenlevingscontract kan een stel iets anders afspreken, bijvoorbeeld dat het geld op de rekening van hen samen is. Volgens Notaris.nl staat dat vaak in samenlevingscontracten. Zo'n afspraak moet te bewijzen zijn, en daarom noemt Notaris.nl een schriftelijke afspraak.

Bij getrouwde stellen en geregistreerde partners werkt het anders. Wie in gemeenschap van goederen is getrouwd, heeft het geld op een en/of-rekening volgens Notaris.nl automatisch samen.

Wie is aansprakelijk?

Samenwoners zijn volgens het Juridisch Loket meestal niet aansprakelijk voor schulden van hun partner. Ieder is wel aansprakelijk voor eigen schulden en voor schulden die ze samen maken. Staat een schuld op naam van beiden, dan zijn ze meestal allebei hoofdelijk aansprakelijk: de schuldeiser kan het hele bedrag bij ieder van beiden innen.

Staat een gezamenlijke rekening rood, dan is dat een schuld bij de bank. Wat de rekeninghouders dan moeten betalen, staat in de voorwaarden van de bank voor gezamenlijke rekeningen. Onderling kunnen partners afspreken wie wat betaalt. Het Juridisch Loket wijst erop dat zo'n afspraak niets verandert aan wat de schuldeiser mag vragen. Wie meer betaalt dan afgesproken, kan het verschil terugvragen bij de ander.

Schulden van vóór het samenwonen blijven van degene die ze had. Wel kan een deurwaarder volgens het Juridisch Loket beslag leggen op de inboedel in een woning waar beide partners staan ingeschreven. De partner zonder schuld moet dan kunnen bewijzen welke spullen van hem of haar zijn. Wijzer in geldzaken noemt daarom een lijst van bezittingen en schulden, en een overzicht van wie welke schuld van de ander aflost.

Als jullie uit elkaar gaan

Voor samenwoners staat in de wet niet hoe het geld op een gezamenlijke rekening wordt verdeeld. Heeft het stel een samenlevingscontract, dan gelden de afspraken daarin. Anders blijft het geld van degene die het heeft ingebracht, volgens de regel van Notaris.nl.

Wijzer in geldzaken beschrijft wat stellen bij een breuk met hun rekeningen doen. Ze maken een lijst van de gezamenlijke rekeningen en noteren het saldo op de datum dat ze uit elkaar gaan. Ze bepalen wie welke rekening houdt en welke wordt opgeheven. Ook automatische betalingen en incasso's worden gestopt of aangepast.

Volgens de Consumentenbond moeten bij een scheiding beide rekeninghouders tekenen om een en/of-rekening op één naam te zetten. Opzeggen kan meestal wel door één van beiden, zonder toestemming van de ander. Het verschilt per bank hoe dat gaat, bijvoorbeeld online of op een kantoor.

Lukt het niet om samen afspraken te maken, dan noemt het Juridisch Loket een mediator en daarna een advocaat. Meer over het verdelen van spullen bij een breuk staat in spullen verdelen.

Als een van beiden overlijdt

Een rekening op één naam wordt na het overlijden van de rekeninghouder meestal geblokkeerd, schrijft de Consumentenbond. Bij een gezamenlijke rekening houdt de andere rekeninghouder wel toegang. Periodieke overboekingen en automatische incasso's lopen meestal door. Als erfgenamen bezwaar maken, blokkeert de bank de rekening soms toch.

Toegang betekent niet dat het geld van de achterblijvende partner is. Volgens de Consumentenbond hangt dat af van wie de erfgenamen zijn. Een samenwonende partner is zonder testament geen erfgenaam, meldt Notaris.nl. Het deel van het saldo dat van de overleden partner was, gaat dan naar diens erfgenamen. Wie die erfgenamen zijn en wat een testament of verblijvingsbeding verandert, staat in samenwonen en erven.

Een machtiging om de rekening van een ander te beheren vervalt bij overlijden, meldt de Consumentenbond. Dat geldt ook voor een volmacht in een levenstestament. Na het overlijden vraagt de bank vaak documenten, zoals een akte van overlijden en soms een verklaring van erfrecht. Welke documenten nodig zijn, verschilt per bank.

Waar de details staan

Deze regels gelden in 2026. Wat er precies geldt voor een rekening, staat in de voorwaarden van de bank. Hoe het geld wordt verdeeld, hangt af van de afspraken van het stel. Een notaris kan uitleggen wat een samenlevingscontract regelt. Het Juridisch Loket (0800-8020) geeft gratis juridisch advies aan mensen met een laag inkomen en weinig spaargeld, en het Nibud heeft informatie over geldzaken bij samenwonen. Alle artikelen over samenwonen staan bij samenwonen.

Bronnen

  1. Nibud. Gezamenlijke rekening en geldzaken. nibud.nl
  2. Wijzer in geldzaken. Checklist geldzaken bij samenwonen en/of trouwen. wijzeringeldzaken.nl
  3. Wijzer in geldzaken. Samenwonen: dit moet je regelen om later gedoe te voorkomen. wijzeringeldzaken.nl
  4. Wijzer in geldzaken. Checklist scheiden of uit elkaar gaan. wijzeringeldzaken.nl
  5. Notaris.nl (KNB). Samenwonen (met: Van wie is het geld dat op een en/of-rekening staat?). notaris.nl
  6. Consumentenbond (2026). Gezamenlijke rekening en eigendom. consumentenbond.nl
  7. Consumentenbond (2026). Bankrekening en overlijden. consumentenbond.nl
  8. Het Juridisch Loket. Ben ik aansprakelijk voor schulden van mijn partner bij samenwonen? juridischloket.nl
  9. Het Juridisch Loket. Hoe regelen we uit elkaar gaan bij samenwonen? juridischloket.nl
  10. Notaris.nl (KNB). Wie is erfgenaam? notaris.nl

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.