Een kleine bruiloft
Een kleine bruiloft is een bruiloft met weinig gasten, soms alleen het stel en de getuigen. Juridisch kan het heel klein: bij het huwelijk zijn in 2026 alleen het stel, twee getuigen en de trouwambtenaar nodig. In een landelijk Nederlands onderzoek uit 1994 vierde 26 procent van de getrouwde paren hun huwelijk in een kleine privékring. Recentere onafhankelijke cijfers vonden we niet. Amerikaans onderzoek laat zien dat een bruiloft met meer gasten samengaat met een wat stabieler huwelijk. Dat is een verband, en de onderzoekers noemen zelf ook verklaringen die niets met de bruiloft zelf te maken hebben.
Wat de wet minimaal vraagt
Volgens artikel 1:63 van het Burgerlijk Wetboek wordt een huwelijk in het openbaar gesloten, ten overstaan van de ambtenaar van de burgerlijke stand en in het bijzijn van minstens twee en hoogstens vier meerderjarige getuigen. Gasten zijn niet nodig. De kleinste bruiloft bestaat dus uit vijf mensen: het stel, twee getuigen en de trouwambtenaar. Wie getuige kan zijn, staat in getuigen bij het huwelijk.
‘Openbaar’ betekent dat de ceremonie toegankelijk moet zijn, niet dat er gasten moeten komen. Een klein huwelijk is dus geen geheim huwelijk.
Kleine ceremonies bij de gemeente
Gemeenten hebben vaak een kleinere en goedkopere ceremonie, met een maximum aantal aanwezigen. Voorbeelden uit 2026:
- Rotterdam: een eenvoudige ceremonie in de felicitatiezaal, met maximaal 16 personen, inclusief het stel, de getuigen, kinderen vanaf 3 jaar en een fotograaf. De ceremonie duurt 15 minuten.
- Utrecht: eenvoudig trouwen in de kleine trouwzaal van het stadskantoor, met maximaal 10 personen, of een flitshuwelijk aan de balie, alleen met het stel en de getuigen.
- Sluis: een huwelijk in de Burgerzaal met een korte toespraak en ringwissel, met maximaal 25 personen.
Bij gratis trouwen is het aantal aanwezigen vaak nog kleiner. De kosten, wachttijden en voorwaarden van die gratis en eenvoudige opties staan in gratis trouwen.
Vormen van een kleine bruiloft
Een kleine bruiloft kan verschillende vormen hebben. Sommige stellen trouwen alleen met de getuigen en gaan daarna samen uit eten. Anderen nodigen de naaste familie en een paar vrienden uit voor de ceremonie en een diner. Er zijn ook stellen die het huwelijk klein sluiten en later, op een andere dag, een groter feest geven.
Voor een heel kleine bruiloft worden soms Engelse termen gebruikt. Met ‘elopement’ wordt meestal een bruiloft bedoeld met alleen het stel, soms op een bijzondere plek of in het buitenland. Een ‘micro wedding’ is een bruiloft met een kleine groep gasten. Officiële definities zijn er niet. Wie in het buitenland trouwt, krijgt met andere regels te maken: zie trouwen in het buitenland.
Wat Nederlands onderzoek laat zien
De socioloog Matthijs Kalmijn onderzocht hoe Nederlanders tussen 1946 en 1994 trouwden. Hij gebruikte een landelijke enquête uit 1994, met 572 getrouwde mensen. Bijna iedereen gaf een feest, maar niet altijd een groot feest. Van alle paren gaf 69 procent een groot feest en bleef 26 procent in een kleine privékring.
Kalmijn vond dat sommige groepen hun huwelijk vaker op kleine schaal vierden. Een paar voorbeelden uit het onderzoek:
- Tweede huwelijken. Bij een tweede huwelijk werd in 54 procent van de gevallen een feest gegeven, tegen 73 procent bij een eerste huwelijk.
- Eerst samenwonen. Van de paren die eerst ongehuwd samenwoonden, gaf 62 procent een groot feest. Van wie direct trouwde, was dat 78 procent.
- Vrienden. Wie vooral getrouwde vrienden had, gaf vaker een groot feest (80 procent) dan wie dat niet had (57 procent).
Kalmijn wees ook op normen. Hij citeerde een etiquetteboek uit 1950, waarin stond dat bij het hertrouwen van een weduwe of gescheiden vrouw ‘de witte bruidstooi, de oranjebloesem en meestal ook de receptie’ vervallen. Hij verwachtte ook dat ouders met traditionele opvattingen over het huwelijk een rol zouden spelen. Dat bleek beperkt: mensen met zulke ouders trouwden vaker in de kerk, maar gaven niet vaker een groot feest.
Dit onderzoek is meer dan dertig jaar oud. Hoe het nu is, weten we niet uit onafhankelijk onderzoek. Meer over aantallen gasten staat in de gastenlijst.
Onderzoek naar grootte en het huwelijk daarna
Twee Amerikaanse onderzoeken keken naar het verband tussen het aantal gasten en het huwelijk daarna.
De economen Andrew Francis-Tan en Hugo Mialon ondervroegen online ruim 3.000 Amerikanen die getrouwd waren of waren geweest. Van hen had 11 procent een bruiloft met alleen het stel gehad, 18 procent een bruiloft met 1 tot 10 gasten en 27 procent met 11 tot 50 gasten. Een bruiloft met relatief veel gasten ging samen met een kleinere kans op scheiding. Hoge uitgaven aan de bruiloft gingen bij vrouwen juist samen met een grotere kans op scheiding. De onderzoekers vatten het zo samen: de bruiloften met de kleinste kans op scheiding waren relatief goedkoop, maar met veel gasten.
Galena Rhoades en Scott Stanley volgden 418 Amerikanen die in de loop van vijf jaar trouwden. Van de mensen met 50 of minder gasten op de bruiloft rapporteerde 31 procent een huwelijk van hoge kwaliteit. Bij 51 tot 149 gasten was dat 37 procent, bij 150 of meer gasten 47 procent. Dat verschil bleef bestaan na correctie voor inkomen en opleiding.
Wat deze onderzoeken niet laten zien
Beide onderzoeken laten een verband zien, geen oorzaak. Francis-Tan en Mialon schrijven zelf dat er verklaringen kunnen zijn die niets met de bruiloft te maken hebben. Bijvoorbeeld dat bepaalde soorten stellen zowel anders trouwen als minder vaak scheiden. Volgens W. Bradford Wilcox van het National Marriage Project, dat het onderzoek van Rhoades en Stanley uitbracht, is een mogelijke verklaring dat stellen met een groot netwerk van familie en vrienden meer hulp krijgen in hun huwelijk. Hij benadrukte dat de uitkomst niet gaat over veel geld uitgeven aan een feest. Beide onderzoeken gingen over Amerikanen. Of hetzelfde geldt in Nederland, is niet onderzocht.
Wat een kleine of grote bruiloft kost, staat in wat kost een bruiloft?. Alle onderwerpen rond de bruiloft staan in het overzicht trouwen.
Bronnen
- Burgerlijk Wetboek Boek 1, artikel 63 (geldend in 2026). wetten.overheid.nl
- Gemeente Rotterdam. Trouwlocatie en ceremonie. rotterdam.nl
- Gemeente Utrecht (2026). Trouwen in Utrecht. utrecht.nl
- Gemeente Sluis (2026). Trouwen en partnerregistratie in de gemeente Sluis. gemeentesluis.nl (pdf)
- Kalmijn, M. (1997). Een sociologische studie van de huwelijksviering tussen 1946 en 1994. Mens & Maatschappij, 72(2), 96–114. ugp.rug.nl (pdf)
- Francis-Tan, A. & Mialon, H.M. (2015). ‘A diamond is forever’ and other fairy tales: The relationship between wedding expenses and marriage duration. Economic Inquiry, 53(4), 1919–1930. doi.org/10.1111/ecin.12206
- University of Virginia (19 augustus 2014). Bigger weddings, fewer partners, less ‘sliding’ linked to better marriages. ScienceDaily. Over: Rhoades, G.K. & Stanley, S.M. (2014). Before ‘I do’. National Marriage Project. sciencedaily.com
Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.