Verliefd op iemand die bezet is

Verliefd worden op iemand die al een relatie heeft, komt vaak voor. Het gevoel zelf kies je niet. Onderzoek laat zien dat pogingen om iemand met een partner te versieren vrij gewoon zijn, en dat relaties die zo beginnen het gemiddeld moeilijker hebben dan andere relaties. Hieronder staat wat er over deze situatie bekend is en welke mogelijkheden mensen erin zien.

Waarom val je op iemand die bezet is?

Op wie je verliefd wordt, kies je niet. Soms is het toeval: je ziet iemand vaak, het klikt en het gevoel groeit. Maar er kan ook iets anders meespelen.

Psychologen Parker en Burkley onderzochten of de relatiestatus van een mogelijke partner uitmaakt voor de interesse. Bij vrijgezelle vrouwen maakte het uit of de man als vrijgezel of als bezet werd beschreven. Was hij vrijgezel, dan had 59 procent interesse. Was hij bezet, dan was dat 90 procent. Bij mannen en bij vrouwen met een partner speelde dat geen rol. Het onderzoek mat alleen interesse op papier, geen echt gedrag. De onderzoekers denken dat iemand met een partner al ‘goedgekeurd’ lijkt door een ander, maar dat hebben ze niet getest.

Hoe vaak proberen mensen het?

Psychologen Schmitt en Buss deden vier onderzoeken naar wat zij mate poaching noemen: proberen iemand te versieren die al een relatie heeft. In het eerste onderzoek, met 236 deelnemers, bleken zulke pogingen vrij vaak voor te komen. Ze hingen ook samen met bepaalde persoonlijkheidskenmerken. Wie in deze situatie zit, is dus zeker niet de enige.

In een ander deel van hun onderzoek keken Schmitt en Buss naar hoe kansrijk zulke pogingen werden gevonden. Dat hing af van het soort relatie: een huwelijk, een relatie op afstand, een relatie die net begon of een relatie die bijna voorbij was. Hoe stevig de bestaande relatie is, maakt dus uit voor hoe mensen de kansen inschatten.

Relaties die zo beginnen

Sommige mensen hopen dat de ander de eigen relatie verbreekt en voor jou kiest. Dat gebeurt soms. Maar onderzoek laat zien dat zulke relaties het vaak moeilijker hebben.

Onderzoekers rond Foster vergeleken in drie studies mensen die door hun huidige partner bij een vorige partner waren weggehaald met andere mensen. Wie zo was ‘weggekaapt’, was minder toegewijd, minder tevreden en had minder in de relatie geïnvesteerd. Ze keken ook vaker naar anderen en gingen vaker vreemd. Een deel daarvan hing samen met persoonlijkheid, namelijk hoe open iemand staat voor seks zonder vaste relatie.

Ander onderzoek onder 653 volwassenen tussen 25 en 40 jaar liet iets vergelijkbaars zien. Hoe vaker mensen zelf een relatie begonnen met iemand die al bezet was, hoe minder goed hun huidige relatie was. De onderzoekers maten dat aan toewijding, tevredenheid, vertrouwen en jaloezie.

Dat betekent niet dat het nooit goed kan gaan. Het gaat om gemiddelden uit onderzoek, niet om een voorspelling voor één situatie.

Wat de situatie bepaalt

Hoe zo'n verliefdheid verloopt, hangt van een paar dingen af:

  • of de ander van het gevoel weet, en wat hij of zij daarop heeft gezegd;
  • of er in de relatie van de ander echt iets verandert, of dat het bij woorden blijft;
  • hoe lang het wachten al duurt, en wat dat iemand kost;
  • de positie van de partner van de ander, die er vaak niets van weet.

Wie lange tijd wacht op iets dat niet gebeurt, zit in een situatie die veel lijkt op onbeantwoorde liefde.

Welke mogelijkheden er zijn

Afstand nemen

Een mogelijkheid is het gevoel te laten slijten. Dat gaat vaak samen met minder contact en minder kijken naar de ander, ook op sociale media. Wat onderzoek zegt over het afzwakken van verliefde gevoelens, staat in verliefdheid loslaten.

Het uitspreken

Een andere mogelijkheid is het gevoel uit te spreken, bijvoorbeeld om duidelijkheid te krijgen. Het motief maakt daarbij verschil. Een mededeling zonder vraag is iets anders dan de hoop dat de ander daardoor de relatie verbreekt. Dat laatste legt druk op de ander en op diens relatie.

Een geheime relatie

Soms ontstaat er iets achter de rug van de partner om. Voor die partner is dat vreemdgaan. Voor de persoon die verliefd is, betekent het vaak een rol als geheim, met eigen behoeften op de tweede plaats. Wat vreemdgaan met een relatie doet, staat in vreemdgaan.

Als de ander toenadering zoekt

Soms is de ander degene die flirt of aangeeft ook iets te voelen, maar blijft hij of zij wel in de relatie. Dat is een lastige positie. Sommige mensen trekken dan een duidelijke grens, zoals ‘Zolang je een relatie hebt, wil ik hier niet in mee’.

Als jij zelf ook een relatie hebt

Zijn jullie allebei bezet? Dan speelt ook je eigen relatie mee. Daarover gaat verliefd op een ander terwijl je een relatie hebt.

Alle artikelen over verliefd zijn staan in het overzicht verliefd.

Bronnen

  1. Parker, J. & Burkley, M. (2009). Who's chasing whom? The impact of gender and relationship status on mate poaching. Journal of Experimental Social Psychology, 45(4), 1016–1019. doi.org/10.1016/j.jesp.2009.04.022. Uitleg door Burkley: psychologytoday.com
  2. Schmitt, D.P. & Buss, D.M. (2001). Human mate poaching: Tactics and temptations for infiltrating existing mateships. Journal of Personality and Social Psychology, 80(6), 894–917. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11414373
  3. Foster, J.D., Jonason, P.K., Shrira, I., Campbell, W.K., Shiverdecker, L.K. & Varner, S.C. (2014). What do you get when you make somebody else's partner your own? An analysis of relationships formed via mate poaching. Journal of Research in Personality, 52, 78–90. doi.org/10.1016/j.jrp.2014.07.008
  4. Belu, C.F. & O'Sullivan, L.F. (2020). Once a poacher always a poacher? Mate poaching history and its association with relationship quality. Journal of Sex Research, 57(4), 508–521. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31106590

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.