De reboundrelatie

Een reboundrelatie is een relatie die kort na een breuk begint, terwijl de gevoelens over de vorige relatie nog niet verwerkt zijn. Het beeld is vaak negatief: een rebound zou een vlucht zijn die niet lang duurt. Onderzoek is genuanceerder. In Amerikaans onderzoek hadden mensen met een nieuwe relatie na een breuk meer zelfvertrouwen en waren ze verder met het loslaten van hun ex. Een snelle nieuwe relatie bleek in ander onderzoek niet korter te duren. Tegelijk zijn er ook redenen om aan een rebound te beginnen die met verdriet en boosheid te maken hebben.

Wat is een reboundrelatie?

De term komt uit het Engels: ‘on the rebound’ betekent zoiets als ‘bij de terugkaatsing’. De psychologen Claudia Brumbaugh en Chris Fraley omschrijven een reboundrelatie als een relatie die kort na een breuk begint, voordat de gevoelens over de vorige relatie zijn opgelost. Een vaste termijn hoort daar niet bij. Het kan gaan om een serieuze nieuwe relatie, maar ook om iets losser, zoals daten of seks zonder vaste relatie. Onderzoekers spreken in dat laatste geval ook wel van ‘rebound seks’.

Wat onderzoek zegt over welzijn

Brumbaugh en Fraley deden in 2015 twee onderzoeken onder mensen die een breuk hadden meegemaakt. Ze keken naar hun welzijn, hun gevoelens over de ex en of ze iemand nieuw zagen. Mensen met een nieuwe relatie hadden meer vertrouwen in hun eigen aantrekkelijkheid als partner en waren meer klaar met hun ex. Binnen die groep geldt: hoe sneller de nieuwe relatie was begonnen, hoe beter het met hen en met de nieuwe relatie ging. De onderzoekers concluderen dat reboundrelaties misschien gunstiger zijn dan vaak wordt gedacht.

Ander onderzoek wijst in dezelfde richting. Galena Rhoades en collega's volgden 1.295 ongetrouwde jongvolwassenen. Na een breuk daalde de tevredenheid met het leven minder bij wie al met iemand nieuw was gaan daten. In een groot Duits onderzoek van Kien Tran en collega's, met gegevens over 3.734 breuken, ging een nieuwe partner samen met minder negatieve gevoelens over de breuk.

Oorzaak of gevolg?

Deze onderzoeken laten verbanden zien. Ze kunnen niet goed vaststellen of de nieuwe relatie mensen beter laat voelen, of dat mensen die er al beter aan toe zijn sneller iemand nieuw vinden. Ook gaat veel van dit onderzoek over studenten en jongvolwassenen in de Verenigde Staten.

Loskomen van de ex

Een nieuwe partner kan helpen om minder met de ex bezig te zijn, vooral bij mensen met een angstige hechtingsstijl. Dat zijn mensen die in relaties vaak bang zijn om verlaten te worden. Stephanie Spielmann, Geoff MacDonald en Anne Wilson lieten in 2009 zien dat zij gemiddeld meer naar hun ex verlangden. Maar dat verband verdween bij wie een nieuwe partner had.

In twee experimenten kregen angstig gehechte deelnemers het idee dat ze makkelijk een nieuwe partner zouden vinden. In een van die experimenten gebeurde dat met valse feedback. Daarna waren ook zij minder aan hun ex gehecht. Volgens de onderzoekers kan het richten op iemand nieuw voor deze groep een functioneel onderdeel van het herstel zijn. Meer over deze hechtingsstijl staat in angstige hechting.

Tara Marshall en collega's vonden in 2013 iets vergelijkbaars. In hun onderzoek onder 465 mensen ging een grotere neiging tot ‘rebounden’ bij angstig gehechte mensen samen met meer persoonlijke groei na de breuk. Andere manieren waarop mensen met hun ex bezig blijven, en wat onderzoek daarover zegt, staan in je ex loslaten.

Waarom mensen aan een rebound beginnen

Niet elke rebound begint uit verliefdheid. Lindsay Barber en Lynne Cooper volgden 170 Amerikaanse studenten na een breuk met een online dagboek. Vlak na de breuk hadden deelnemers vaker seks om met nare gevoelens om te gaan, om over de ex heen te komen of om de ex terug te pakken. Dat nam in de loop van de tijd af, net als de kans op seks met een nieuwe partner.

Mensen die verlaten waren, hadden meer verdriet en boosheid. Ze hadden ook vaker seks om die gevoelens te hanteren of om de ex iets betaald te zetten. Wie aan het begin van het onderzoek seks had om met nare gevoelens om te gaan of om over de ex heen te komen, had later vaker seks met een onbekende en bleef vaker nieuwe partners hebben. Over de ervaring van verlaten worden gaat gedumpt worden.

Verschillen tussen mannen en vrouwen

Cassie Shimek en Richard Bello ondervroegen 201 mensen na het einde van een serieuze relatie. Mannen begonnen vaker aan een reboundrelatie dan vrouwen. Volgens de onderzoekers hing dat samen met minder sociale steun, een sterkere emotionele band met de ex en een meer speelse kijk op liefde. Voor de mannen in dit onderzoek was een rebound zowel afleiding als een bron van steun. Ook in het onderzoek van Marshall gaven mannen een grotere neiging tot rebounden aan dan vrouwen.

Houdt een snelle nieuwe relatie stand?

Een veelgehoord idee is dat een relatie die te snel na een breuk begint, gedoemd is. Nicholas Wolfinger toetste dat in 2007 met gegevens van een groot Amerikaans gezinsonderzoek. Hij keek naar de tijd tussen het einde van een huwelijk en het begin van een nieuwe relatie, en naar hoe lang een volgend huwelijk standhield. Hij vond geen ‘rebound-effect’: een snellere start ging niet samen met een korter huwelijk. Dat bleef zo als hij rekening hield met demografische verschillen tussen mensen.

Het onderzoek ging over huwelijken in de Verenigde Staten, niet over korte relaties of over Nederland. Wat er verder bekend is over het moment waarop mensen weer gaan daten, staat in wanneer weer daten?

Wat dit onderzoek niet zegt

De onderzoeken laten gemiddelden zien. Ze zeggen niet of een bepaalde nieuwe relatie goed of slecht uitpakt, of hoe lang iemand ‘hoort’ te wachten. Sommige mensen beginnen snel aan iets nieuws en voelen zich daar goed bij, anderen hebben juist behoefte aan een periode alleen. Beide komen voor.

Bij langdurige somberheid of andere klachten na een breuk kun je terecht bij je huisarts. Bij gedachten aan zelfmoord kun je gratis bellen met 113 Zelfmoordpreventie via 113 of 0800-0113, of chatten via 113.nl. Alle artikelen over het einde van een relatie staan in het overzicht liefdesverdriet.

Bronnen

  1. Brumbaugh, C.C. & Fraley, R.C. (2015). Too fast, too soon? An empirical investigation into rebound relationships. Journal of Social and Personal Relationships, 32(1), 99–118. doi.org/10.1177/0265407514525086
  2. Rhoades, G.K., Kamp Dush, C.M., Atkins, D.C., Stanley, S.M. & Markman, H.J. (2011). Breaking up is hard to do: The impact of unmarried relationship dissolution on mental health and life satisfaction. Journal of Family Psychology, 25(3), 366–374. doi.org/10.1037/a0023627
  3. Tran, K., Castiglioni, L., Walper, S. & Lux, U. (2024). Resolving relationship dissolution: What predicts emotional adjustment after breakup? Family Process, 63(3), 1157–1170. doi.org/10.1111/famp.12914
  4. Spielmann, S.S., MacDonald, G. & Wilson, A.E. (2009). On the rebound: Focusing on someone new helps anxiously attached individuals let go of ex-partners. Personality and Social Psychology Bulletin, 35(10), 1382–1394. doi.org/10.1177/0146167209341580
  5. Marshall, T.C., Bejanyan, K. & Ferenczi, N. (2013). Attachment styles and personal growth following romantic breakups: The mediating roles of distress, rumination, and tendency to rebound. PLOS ONE, 8(9), e75161. doi.org/10.1371/journal.pone.0075161
  6. Barber, L.L. & Cooper, M.L. (2014). Rebound sex: Sexual motives and behaviors following a relationship breakup. Archives of Sexual Behavior, 43(2), 251–265. doi.org/10.1007/s10508-013-0200-3
  7. Shimek, C. & Bello, R. (2014). Coping with break-ups: Rebound relationships and gender socialization. Social Sciences, 3(1), 24–43. doi.org/10.3390/socsci3010024
  8. Wolfinger, N.H. (2007). Does the rebound effect exist? Journal of Divorce & Remarriage, 46(3–4), 9–20. doi.org/10.1300/J087v46n03_02
  9. 113 Zelfmoordpreventie. Telefonische hulplijn. 113.nl

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.

Verder lezen