Alle huwelijksjubilea op een rij

Een huwelijksjubileum is de viering van een bepaald aantal jaren getrouwd zijn. De bekendste namen in Nederland zijn de koperen bruiloft na 12,5 jaar, de zilveren bruiloft na 25 jaar, de gouden bruiloft na 50 jaar en de diamanten bruiloft na 60 jaar. Voor bijna elk ander jaar bestaan ook namen, zoals robijn na 40 jaar. Maar daarover zijn de lijsten het niet eens. Hieronder staan de namen die in Nederlandse lijsten voorkomen, met uitleg over waar ze vandaan komen.

Waar komen de namen vandaan?

Volgens een artikel van taalkundige Hans Beelen in het tijdschrift Onze Taal is het begonnen met de gouden of ‘gulden’ bruiloft. Die naam is afgeleid van het ‘gulden jaar’, een ander woord voor jubeljaar. Bij de oude Israëlieten was dat elk vijftigste jaar. In de zeventiende eeuw werden combinaties als ‘gulden bruiloft’ gebruikt voor vijftigjarige jubilea.

De gouden bruiloft werd daarna het voorbeeld voor de zilveren, de koperen en de diamanten bruiloft. Later kwamen er steeds meer namen bij. Die stonden lange tijd niet vast. In de negentiende eeuw kon een diamanten bruiloft bijvoorbeeld worden gevierd na 60, 62,5 of 75 jaar huwelijk.

Volgens Beelen hangt de groei van het aantal namen in de twintigste eeuw samen met meer welvaart, uitbundiger feesten en meer commercie. Juweliers en bloemisten koppelen soms aan elk huwelijksjaar een eigen cadeau. Volgens Beelen verklaart dat mede waarom er namen van bloemen, stoffen en edelstenen in de lijsten staan.

De huwelijksjubilea per jaar

Deze tabel is gebaseerd op het overzicht dat Beelen in 2004 maakte uit etiquetteboekjes en andere naslagwerken. Hij schreef er zelf bij dat de lijsten ‘onderling danig verschillen’ en dat zijn overzicht niet volledig is. Bij jaren met meer dan één naam komen al die namen voor in verschillende lijsten. De kolom ‘Vaste naam’ geeft koper, zilver en goud, die Beelen ‘algemeen bekend’ noemt, en diamant, platina en eiken, die het Genootschap Onze Taal in 2016 noemde voor 60, 70 en 80 jaar.

Jaren getrouwdVaste naamNamen in Nederlandse lijsten
1katoen
1,5blik
2papier, karton, leer
2,5aluminium
3leer, tarwe
4bloemen, fruit, was, zijde
5blik, hout, plastic
6gips, ijzer, suiker
6,25blik, tin
7brons, koper, nikkel, wol
8aardewerk, blik, brons
9aardewerk, vlechtwerk
10kristal, staal, tin, rozen
11koraal, staal
12linnen, zijde
12,5koperkoper
13kant, lelie, meiklokje
14ivoor, lood
15kristal, porselein
16saffier
17roos
18turkoois
19linnen
20kristal, porselein, verzilverd
25zilverzilver
30ivoor, parel, parelmoer
35koraal, robijn
37,5aluminium, verguld zilver
40doublé, robijn, smaragd
45saffier, verguld zilver, vermiljoen
50goudgoud
55orchidee, smaragd, witgoud
60diamantdiamant
62,5diamant
65briljant, ijzer, palissander
70platinabloedkoraal, briljant, platina
75albast, diamant, kroonjuwelen, platina, radium, rodium
80eikeneiken, plutonium

Waar de lijsten verschillen

Alleen over een paar jubilea bestaat brede overeenstemming: koper (12,5 jaar), zilver (25 jaar) en goud (50 jaar). Het Genootschap Onze Taal noemde in 2016 daarnaast diamant voor 60 jaar, platina voor 70 jaar en eiken voor 80 jaar. Daarna ‘houdt het op’, schreef het genootschap. Voor een 85-jarig jubileum bestaat geen vaste naam.

Bij veel andere jaren lopen de lijsten uiteen. Een paar voorbeelden uit het overzicht van Beelen:

  • Robijn staat in sommige lijsten bij 35 jaar en in andere bij 40 jaar.
  • Kristal komt voor bij 10, 15 en 20 jaar.
  • Diamant wordt gebruikt voor 60, 62,5 en 75 jaar.
  • Briljant staat bij 65 en bij 70 jaar.
  • Koper staat bij 7 jaar en bij 12,5 jaar.

Er is geen officieel vastgestelde lijst. Beelen spreekt van ‘diverse lijstjes’ die in omloop zijn, en ook nu bestaan er lijsten met per jaar een andere naam of een cadeau-idee.

Wat de namen betekenen

Volgens Beelen verwijzen de meeste namen naar de duurzaamheid en rijkdom van het huwelijksgeluk. Hij beschrijft hoe sommige namen een eigen betekenis kregen. Zo staat porselein voor een huwelijk dat mooi maar breekbaar is. Parel verwijst naar de jaren die als parels aan een ketting zitten. En diamant staat voor een band die door niets kapot te krijgen is. Over drie ervan zijn er aparte pagina's: de koperen bruiloft, de zilveren bruiloft en de gouden bruiloft.

Parelmoeren bruiloft (30 jaar)

Voor 30 jaar huwelijk bestaat geen vaste naam. In de lijsten die Beelen verzamelde, staan ivoor, parel en parelmoer. De jubileumcalculator op deze site gebruikt parelmoer. Het Genootschap Onze Taal noemde in 2016 geen naam voor 30 jaar. Voor parelmoer en ivoor geeft Beelen geen uitleg.

Op 1 januari 2026 telde het CBS 48.656 huwelijken van 30 jaar. Dat zijn de paren die in 1995 trouwden en in 2025 dertig jaar getrouwd waren. In 1995 werden 81.469 huwelijken gesloten. Ruwweg 60 procent daarvan bestond na 30 jaar nog. Door migratie is dat een benadering.

Robijnen bruiloft (40 jaar)

Bij 40 jaar noemen de lijsten van Beelen doublé, robijn en smaragd. Het CBS gebruikt in zijn cijfers voor 40 jaar de naam robijnen bruiloft, en spreekt in publicaties ook van een ‘robijnen of smaragden’ bruiloft. Ook een tekst van het bisdom 's-Hertogenbosch voor een katholieke viering bij een huwelijksjubileum noemt de robijnen bruiloft, naast de zilveren, gouden en diamanten. Die tekst heeft een eigen openingsgebed ‘bij een 40ste en 50ste verjaardag van het huwelijk’.

Op 1 januari 2026 waren er 43.868 huwelijken van 40 jaar, van paren die in 1985 trouwden. In dat jaar werden 82.747 huwelijken gesloten, dus ruwweg iets meer dan de helft bestond na 40 jaar nog. Volgens het CBS was het aandeel huwelijken dat na 40 jaar nog intact is, in de twintig jaar voor 2021 vrij stabiel: tussen 55 en 60 procent. Het hoogste aantal huwelijken van 40 jaar was er op 1 januari 2011, met 72.801. Dat waren de paren uit het topjaar 1970.

Wanneer is het jubileum precies?

Een jubileum valt op de datum van de huwelijksdag, een aantal jaren later. Bij de jubilea met een half jaar, zoals 12,5 jaar, valt de dag zes maanden na de trouwdatum in dat jaar. Met de jubileumcalculator reken je de datum van elk jubileum uit. Bij officiële felicitaties geldt de wettelijke huwelijksdatum, de datum op de huwelijksakte. Dat schrijft bijvoorbeeld de gemeente Reusel-De Mierden.

Felicitaties van de Koning en de gemeente

Bij lange huwelijken komen er soms felicitaties van buitenaf. Volgens het jaaroverzicht van het Koninklijk Huis zijn in 2025 namens het Koninklijk Paar ongeveer 22.000 echtparen per brief gefeliciteerd met hun 60-jarig huwelijk.

Hoe het verder geregeld is, verschilt per gemeente en provincie. De gemeente Reusel-De Mierden beschrijft deze regeling, die daar sinds 2023 geldt:

  • Bij een 60- en 75-jarig huwelijk sturen de Koning en de Commissaris van de Koning een felicitatiebrief. Bij 75 jaar is, als het paar dat wil, een bezoek van een kamerheer van de Koning mogelijk.
  • Bij een 65- en 70-jarig huwelijk komt er een felicitatiebrief van de Commissaris van de Koning.
  • De gemeente en de kabinetten van de Koning en de Commissaris van de Koning nemen zelf het initiatief. Het paar hoeft daar niets voor aan te vragen.

Ook gemeente Alkmaar noemt bij 60 jaar, en bij 75 jaar, een felicitatiebrief van de Koning en de Commissaris van de Koning. Bij 65 en 70 jaar staat in de regeling van Alkmaar geen brief van de Commissaris van de Koning, anders dan in die van Reusel-De Mierden. Of er bij die jubilea een brief van de Commissaris komt, verschilt dus per plaats. Wat gemeenten zelf doen, loopt ook uiteen. In Alkmaar krijgt een paar bij 50 en 55 jaar een brief van de burgemeester, en bij 60 jaar ook bloemen en een uitnodiging voor een bijeenkomst op het stadhuis. In Rotterdam komt bij een huwelijk van 60 jaar of langer een lid van de wijkraad langs, als het paar dat wil. In Tilburg krijgen paren die 60, 65, 70 of 75 jaar getrouwd zijn bloemen en een felicitatie van de burgemeester. Een persoonlijk bezoek van de burgemeester kan daar op aanvraag bij 65, 70 of 75 jaar. De website van de eigen gemeente beschrijft wat daar geldt. Meer over de felicitaties bij 60 jaar staat bij de diamanten bruiloft.

Over manieren waarop paren hun jubileum vieren, gaat een jubileum vieren. Alle onderwerpen over trouwen staan in het overzicht trouwen.

Bronnen

  1. Beelen, H. (2004). ‘Gefeliciteerd met uw plutonium bruiloft’. Onze Taal, 73, 88–89. dbnl.org
  2. Genootschap Onze Taal (8 juni 2016). 85-jarig jubileum van namen voorzien. onzetaal.nl
  3. Koninklijk Huis. Jaaroverzicht Koninklijk Huis 2025: 2025 in vogelvlucht. koninklijkhuis.nl
  4. Gemeente Reusel-De Mierden. 100-jarigen en jubilerende echtparen. reuseldemierden.nl
  5. Gemeente Alkmaar. Jubileum huwelijk of verjaardag. alkmaar.nl
  6. Gemeente Rotterdam. Bezoek huwelijksjubilea en honderdjarigen aanvragen. rotterdam.nl
  7. Gemeente Tilburg. Verjaardagen en huwelijksjubilea. tilburg.nl
  8. CBS (17 juli 2026). Bestaande huwelijken en partnerschappen; relatieduur, 1 januari. StatLine. cbs.nl
  9. CBS (15 juli 2026). Huwen en partnerschapsregistraties; kerncijfers. StatLine. cbs.nl
  10. CBS (2021). Hoeveel diamanten bruidsparen zijn er? Nederland in cijfers 2021. longreads.cbs.nl
  11. Bisdom 's-Hertogenbosch. Eucharistieviering bij gelegenheid van een huwelijksjubileum. bisdomdenbosch.nl (doc)

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.